Prawo spółek

Przekształcenie spółki komandytowej

A więc stało się! 28 listopada 2020 roku Prezydent podpisał ustawę o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne oraz niektórych innych ustaw. Co to oznacza dla wspólników spółek komandytowych? Otóż nie są to dobre wiadomości. Rząd postanowił pozbawić wspólników spółek komandytowych przywileju jednokrotnego opodatkowania i objął ten rodzaj spółek podatkiem dochodowym (dotychczas spółka komandytowa była transparentna, jeżeli chodzi o podatek dochodowy).

W zaistniałej sytuacji traci ekonomiczny sens posiadanie spółki komandytowej, w której przynajmniej jeden ze wspólników (komplementariusz) odpowiada całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki, która będzie opodatkowana jak spółka kapitałowa. Dotychczas bardzo częstą konstrukcją było obejmowanie funkcji komplementariusza właśnie przez spółkę kapitałową, aby uchronić wspólników od odpowiedzialności. W obecnej sytuacji, zgodnie z zasadą niemnożenia niepotrzebnych bytów, takie konstrukcje tracą sens. Nie ma uzasadnienia dla posiadania dwóch spółek, które zapewniają dwukrotne opodatkowanie podatkiem dochodowym oraz brak osobistej odpowiedzialności wspólników, jeśli ten sam skutek można osiągnąć posiadając jedną spółkę kapitałową, np. spółkę z o.o.

Jak zatem przenieść działający biznes ze spółki komandytowej do spółki z o.o.? W przypadku małych spółek komandytowych z symbolicznymi aktywami można rozważyć wniesienie aportu lub po prostu przeniesienie działalności krok po kroku, tj. przepisanie wszystkich umów ze spółki na spółkę.

W przypadku większych biznesów, ze zbudowaną strukturą, większymi aktywami i skalą działalności, najlepszym rozwiązaniem będzie przekształcenie spółki komandytowej w spółkę z o.o.

Podstawową zaletą przekształcenia spółki komandytowej jest to, że co do zasady na spółkę przekształconą przechodzą wszystkie prawa i obowiązki spółki przekształcanej. Oznacza to, że jeśli zatrudniamy np. 150 pracowników to nie musimy rozwiązywać z nimi umów o pracę i nawiązywać nowych w nowej spółce. To samo dotyczy innych umów, np. najmu. Na spółkę przekształcaną przechodzą również wszystkie składniki majątku spółki przekształcanej. Również NIP pozostaje niezmienny.

Jak zatem przystąpić do całego procesu i, co najważniejsze, jak zrealizować go z powodzeniem? Poniżej przedstawiamy cały proces krok po kroku.

Przygotowanie dokumentacji księgowej

Pierwszym krokiem koniecznym do rozpoczęcia procedury jest przygotowanie sprawozdania finansowego. Na podstawie sprawozdania finansowego dokonujemy ustalenia wartości bilansowej majątku przedsiębiorcy. Przygotowanie sprawozdania finansowego „w środku” roku obrotowego może być kłopotliwe dla księgowości, jednak jest to niezbędny element procedury przekształceniowej.

Przygotowanie planu przekształcenia

Plan przekształcenia przygotowywany jest przez wspólników reprezentujących spółkę – w przypadku spółki komandytowej będą to komplementariusze. Plan przekształcenia musi być sporządzony w formie pisemnej. Do planu przekształcenia należy dołączyć m.in. następujące załączniki:

  1. Ustalenie wartości bilansowej majątku spółki przekształcanej na określony dzień w miesiącu poprzedzającym przedłożenie wspólnikom planu przekształcenia.
  2. Sprawozdanie finansowe sporządzone dla celów przekształcenia na określony dzień w miesiącu poprzedzającym przedłożenie wspólnikom planu przekształcenia.
  3. Projekt uchwały w sprawie przekształcenia spółki.
  4. Projekt umowy spółki przekształconej.
Zawiadomienie wspólników o zamiarze przekształcenia

Spółka musi dwukrotnie zawiadomić wspólników o zamiarze podjęcia uchwały o przekształceniu. Pierwsze zawiadomienie powinno być dokonane nie później niż na miesiąc przed planowanym dniem podjęcia uchwały o przekształceniu. Drugie zawiadomienie – w odstępie nie krótszym niż dwa tygodnie od daty pierwszego zawiadomienia. Zawiadomienie powinno zawierać informacje o terminie i miejscu, w którym wspólnicy mogą zapoznać się z planem przekształcenia. Do planu powinny być dołączone istotne elementy planu przekształcenia, w tym np. projekt uchwały o przekształceniu oraz projekt umowy.

 Podjęcie uchwały o zamiarze przekształcenia

Podjęcie uchwały o przekształceniu jest końcowym etapem całego procesu. Uchwała musi być protokołowana notarialnie. Uchwała powinna między innymi zawierać dane członków zarządu oraz spełniać wymogi przewidziane przepisami Kodeksu Spółek Handlowych.

Za uchwałą muszą wypowiedzieć się wszyscy komplementariusze oraz komandytariusze reprezentujący co najmniej 2/3 sumy komandytowej.

Wpis do Krajowego Rejestru Sądowego

Dokumenty związane z przekształceniem musimy następnie złożyć do sądu. Bardzo ważne jest uświadomienie sobie, że przekształcenie spółki dokonuje się z chwilą wpisu do KRS spółki przekształcanej, a nie np. złożenia dokumentów do sądu. Dzień poprzedzający ten dzień (dzień wpisu) jest dniem zamknięcia ksiąg w „starej” spółce. Dlatego bardzo często wnioskodawca, tj. spółka przekształcana występuje do sądu o wpisanie przekształcenia na określony dzień w miesiącu – pierwszy roboczy dzień miesiąca. Zazwyczaj sądy wychodzą naprzeciw takim oczekiwaniom, jednak niejednokrotnie zdarza się, że sąd wpisuje taką spółkę np. kilka dni wcześniej, co jest niemałym zaskoczeniem dla wnioskodawcy.

Warto wspomnieć, że od ostatnich zmian w Kodeksie Spółek Handlowych w procesie przekształcania spółki komandytowej w spółkę z o.o. nie musimy korzystać z pomocy biegłego rewidenta. Dotychczas plan przekształcenia musiał być poddany badaniu biegłego rewidenta. Dzisiaj, na szczęście dla osób pragnących przekształcić spółkę komandytową, nie jest już to konieczne. Niewątpliwie upraszcza to proces i zmniejsza koszty procesu przekształcenia.

Procedura przekształcenia wydaje się być prosta i klarowna. W rzeczywistości jednak jest to dość skomplikowany proces, rozciągnięty w czasie na kilka miesięcy. Czas potrzebny na przekształcenie zależy w dużej mierze od tempa pracy sądów, jednak zwyczajowo waha się między dwoma a trzema miesiącami, choć znane są nam procesy realizowane np. w 3 tygodnie. Proces przekształcenia wymaga przygotowania szeregu dokumentów oraz ścisłej współpracy z księgowością. Dlatego wskazane jest, aby wspólnicy chcący przekształcić spółkę komandytową w inną spółkę (np. w sp. z o.o.) skonsultowali swoje zamiary z prawnikiem, który doradzi w zakresie całego przedsięwzięcia oraz przygotuje wszystkie niezbędne dokumenty, tak, aby proces przebiegł sprawnie, szybko i bez zbędnych komplikacji.